In al die jaren scoorden onze pupillen ook nooit zoveel punten. Bram is de eerste van onze club die aan het algemene kampioenschap van het NK D meedeed. Hij is pas 7 en kan nog 4 keer (!) meedoen. Nu haalde hij 4,5 uit 9 en haalde een enorme plusscore.

Op het NK D meisjes hebben we al vaker deelnemers gehad, maar die bleven allemaal op maximaal 4 uit 9 steken. Opgemerkt moet worden dat Elisa in 2020 zich wel voor de tweede keer plaatste maar vanwege Corona werd haar de kans ontnomen om boven haar score uit 2019 uit te komen. Sarah en Hannah gingen allebeide over de score van 4 uit 9 heen. Sarah haalde 4,5 uit 9 en speelde ver boven haar kunnen. Haar W-We was 1,99. Alles viel dus op precies het goede moment op de juiste plaats.

foto Harry Gielen

Hannah deed het nog beter met een score van 5,5 uit 9. Ze werd uiteindelijk achtste op het NK, de beste prestatie ooit. Hannah mag volgend jaar nog een keer meedoen en als ze haar ontwikkeling zo stormachtig blijft doorzetten en je hebt in zo’n weekend geen tijdelijke vormcrisis of een gebrek aan stellingsgeluk dan zit er volgend jaar misschien een nog betere klassering in. We wachten af, want het gaat om het plezier in schaken!

foto Harry Gielen

Sarah (4,5 uit 9, 15de plaats)

Sarah speelde een uitstekend toernooi en heeft eruit gehaald wat er in zat. Ze heeft vooral een enorme vechtersmentaliteit getoond. Meerdere keren moet ze uit verloren stelling terugkomen. En dat lukte regelmatig. Neem haar partij uit de eerste ronde tegen de sterke Emilia Lubbers

De kans in de partij tegen Anika is al besproken. In ronde 3 verliest ze van Marit van Boxel. 1 uit 3 is een begin vergelijkbaar met vorig jaar. De tweede dag scoort Sarah 2 uit 3 en komt zo op 50%. In ronde 4 speelt ze een goede partij, maar heeft hulp nodig van vrouwe Fortuna

Ronde 5 tegen Sarah Barbier werd ook weer een echte vechtpartij, waarbij Sarah uiteindelijk verloor. Eerst kwam ze een stuk achter, daarna won ze het stuk weer terug om daarna weer een stuk weg te geven. Uiteindelijk kwam er een eindspel T+L+pionnen tegen T+pionnen op het bord. Sarah probeerde alle pionnen te ruilen (regel: als je achter staat in het eindspel moet je pionnen ruilen en stukken op het bord houden), maar het lukte niet om de laatste pion van het bord af te krijgen en die besliste.

Sarah heeft gewonnen

In ronde 6 mocht Sarah tegen haar vriendin Emma ten Caat. Emma is ene enorm goede speelster die een ongelukkig toernooi speelde. Sarah verraste met een overwinning. Het spel was niet foutloos, van beide kanten gezien niet. Sarah miste een kans, Emma een paar, tot de volgende stelling.

De taaiheid van Sarah bleek op de derde dag. Vorig jaar was de vermoeidheid te rgoot en verloor ze al haar partijen. Dit jaar speelde ze haar beste partij in ronde 7 en haalde uiteindelijk 1,5 punt. In ronde 7 mocht Sarah het opnemen tegen het grote talent Klio Esvelt. We hadden ons goed voorbereid en de voorbereiding kwam ook op het bord. Sarah stond prettig na de opening en bouwde haar voordeel steeds verder uit. Op een gegeven moment stond ze 3 pionnen voor in een dameeindspel. Hoewel Sarah vrij goed is in eindspelen wist ze nu niet goed wat te doen en besloot in deze stelling

In ronde 8 begon Sarah goed tegen de verrassend snel sterk wordende Nena Bruins. Langzaam kwam ze weer gewonnen te staan tot ze haar dame weg blunderde met een penning. Weer ging ze niet bij de pakken neerzitten en wist na een fout van Nena roltrapmat te fabriceren.

de laatste ronde: Hannah tegen Sarah

Bram (4,5 uit 9, 23ste plaats)

Bram plaatste zich als nummer 2 van de Nosbo voor het NK. Volgende maand wordt Bram 8 jaar en dat betekent dat hij naast dit jaar nog 4 keer zou mogen meedoen als hij zich plaatst. Bram is ook de eerste jongen van onze club die mee mag doen aan het NK D. Het doel was veel en lange partijen spelen en kijken hoe ver hij zou komen. Met 50% voldoet hij meer dan aan de verwachtingen. Bram had een overscore van +1,76, waarmee hij in juni wel eens een rating boven de 1200 kan hebben.

Als ik zijn partijen bekijk valt op dat hij vaak kiest voor afruil naar een eindspel. In het eindspel zit een groot deel van zijn speelsterkte. Maar ook het risico dat de stelling vervlakt en dat er net geen winst mogelijk is. Komende periode gaan we trainen op het nemen van meer risico. Hieronder enkele opmerkelijke momenten.

In deze stelling tegen de 1800+ speler besloot Bram tot 14. Le3, maar na 14… Lxe3 15. fxe3 Ld7 heeft wit te veel pionnenzwaktes. Na afloop gaf Bram aan ook de betere zetten 14. Td1 en 14. Lg5+ te hebben overwogen. Dat zou een gelijke stelling hebben opgeleverd. Wit heeft een kleine pionnenzwakte (pion op c3) maar verliest niet de controle over de d-lijn. In ronde 2 gaf Bram’s tegenstander opeens een stuk weg in deze stelling.

16. b4?? Txc3

Ook de derde ronde leverde een overwinning op waardoor Bram de eerste dag met 2 uit 3 afsloot. Bram won in de partij een pion en ruilde na af naar een eindspel dat hij won. Grootste discussie die we na afloop hadden was of in deze stelling

het gespeelde 27. bxc6 nou echt beter was dan 27. a4 of 27. b6 Ld4 28. b7 La6. Een discussie die nog wel even voortduurt want de organisatie zette deze stelling op het aandenken van Bram.

Op de tweede dag moest Bram het opnemen tegen één van de outsiders voor de titel, Sabin Teianu. Een jeugdschaker die al aan meerdere weekendtoernooien heeft meegedaan en al veel ervaring heeft. Het werd een spannende partij, waarin de sterkste won. Na de opening had wit twee pionnen meer in het centrum en daarbij kwam dat het witte paard op c5 veel druk uitoefende op de damevleugel waar Bram twee pionnen meer had. Hierdoor was het moeilijk om iets te doen met de pionnenmeerderheid. Bram verdedigde zich creatief en loerend op tegenkansen. Op één van de kritische momenten koos Bram een defensieve optie.

In de tweede ronde van de vrijdag speelde Bram weer erg goed, totdat hij in het middenspel zonder dames de draad van de partij verloor. Al met al twee erg leerzame partijen, maar helaas geen punten. In de zesde ronde was het geluk echter aan de kant van Bram. Hij won een pion in het middenspel, maar manoeuvreerde iets onhandig naar een eindspel waar hij op een gegeven moment niet verder kon komen. Wit liet echter een paardvork toe waardoor het eindspel te winnen was. Zie ook de post met nummer 64 voor de stelling. Ik wil echter nog één variant geven:

Met 50% ging Bram dag drie in en die bleef staan met 1,5 uit 3 op de zaterdag. Ook nu bleek weer hoe taai Bram kan verdedigen. In ronde 7 stond hij verloren toen zijn tegenstander een ‘dikke blunder’ beging.

In deze stelling staat zwart volledig gewonnen, maar kiest voor het verliezende 35… Dc4?? Bram zag meteen de doorbraak en speelde 36. Dxc4 bxc4 37. b5 en het is gewonnen voor wit. De achtste ronde gaf weer een enorm gevecht. Na de opening staat Bram een pion voor en lijkt hij te gaan winnen. Hij mist echter een truc en verliest één van de centrumpionnen.

In deze stelling mist Bram dat pion f2 heel een aanvalsobject is, waardoor na 17… e4 pion d5 verboden is voor wit (18. Pxd5?? Pxd5 19. Dxd5? Dxf2+ met mat) en speelt 17… d4 18. Pc4 Dc5 19. b3 e4 20. Le3 Df5 21. Lxe7 Pxe7 22. Dxd4 Opeens is het eerder wit die iets beter staat. Maar de stelling blijft complex, zelfs als even later de dames geruild worden. Bram blijft op zoek naar kansen en pent het paard op c4. Wit speelt 28. Tee1

In deze stelling is vermoedelijk 28… b5 29. axb5 axb5 30. Pd6 Txc1 31. Txc1 h5 een optie om de gevaren rondom de zwarte koning te bezweren. In plaats daarvan volgde 28… Pb4 (dreigt Pd3) 29. Lh3 Te8 29… Tcd8 lijkt erg gevaarlijk vanwege 30. Pe5, maar zwart heeft een verbluffende verdediging door met de koning naar f8 te lopen: 30… Kg8 31. Le6+ Kf8 en nu blijkt dat zwart na 32. Tc7 Pd3 kan spelen en het gevaarlijke paard kan ruilen. Een variant die onmogelijk is te vonden in de weinige tijd die Bram nog op de klok had, maar des te opmerkelijker is dat Bram in een andere variant tegen mij zei dat hij niet zo bang voor het aftrekschaak met de loper was omdat hij alle belangrijke stukken op zwart heeft gezet. En dat klopt in deze variant: 33. Pxd3 exd3 ziet er erg gevaarlijk uit, maar na 34. Tf7+ Ke8 heeft wit geen nuttig aftrekschaak!. Een paar zetten later had wit wél gebruik kunnen maken van de zwakke positie van de zwarte koning

Hier is 32. Pf7+ Kg8 33. Pg5 interessant. Het paard en de loper dreigen op e6 binnen te komen. Er werd echter 32. Le6 gespeeld en Bram speelde 32… Pd3 Hier had hij zich verzekerd van het feit dat wit geen aftrekaanval zou hebben na 33. Pf7+ Kg8 (33… Txf7 34. Tc8+ met mat), maar na 34. Tc7 is de zwarte stelling hopeloos… Er gebeurde echter 33. Pxd3 exd3 en opeens is de stelling erg gevaarlijk voor wit. Wit bood remise aan en het werd aangenomen. Maar wit moet uiterst voorzichtig zijn. Alleen 33. Te3 d2 34. Td1 houdt de balans. 

In de laatste ronde verloor Bram. Hij had de verkeerde loper in het eindspel en middenspel. Hij kreeg echter nog een grote kans in de partij die als enige nog bezig was in de laatste ronde:

A. 51… Lxh3 52. Lc6+ Kf8 53. d7 Ke7

en nu geen 54. h6?? Lf5 55. Le4 vanwege 55… g4+ met winst. Winnend is 54. Ke4! (dekt veld f5) Lg2+ 55. Kxe5 Lxc6 56. h6 en de h-pion is niet meer te stoppen zonder dat de d-pion promoveert.

B. 51… Kf8 Ook hier is het allemaal veel complexer dan ik in Rijswijk dacht. Ik dacht dat 52. h6 nodig was, maar dan heeft zwart 52… Lf5 en opnieuw is 53. Le4 g4+ verliezend. 52. Ke4 blijkt ook nu de enige winnende zet, maar nu met een heel ander plan: pion h6 wordt opgeofferd voor de c-pion en de zwarte pionnen worden te lang geblokkeerd op de witte velden, omdat de zwarte koning de blokkade moet opheffen:

52… Kg7 53. Kxe5 Kh6 54. Le4 Lxh3 55. Kd5 Lc8 56. Kxc5

56… g4 57. Kc6 f3 57. d7 Lxd7 58. Kxd7 f2 59. Lg2 en de c-pion beslist.

C. Tenslotte de variant met 51… Lf5,

want ook hier is de winstweg erg smal met 52. Le4. De variant kent een bekend patroon uit het pionneneindspel na 52… Ld7 (52… Lxh3 53. Lc6+ Kf8 54. d7 Ke7 staat beschreven in variant A. zie diagram daar) 53. Lg6+ Kf8 54. h6 Lxh3 en nu weer 55. Ke4 Ld7 met als winnende zet 56. Lf5

56… Lc6+ 57. Kxe5 f3 58. d7 is winnend, dus zwart kan het nog proberen in het pionneneindspel na 56… Lxf5+ 57. Kxf5 en nu lijkt zwart gelijk met wit te promoveren na 57… f3 58. d7 Ke7 59. h7 f2

maar nu heeft wit het bekende patroon 60. d8D+ Kxd8 61. h8D+ met winst.
Een buitengewoon interessant eindspel in de laatste partij. Bram heeft 8 erg serieuze partijen gehad en mag trots zijn op zijn prestatie. Hij kan nog 4 keer meedoen aan het NK in Rijswijk en hij heeft van deze eerste keer enorm veel geleerd. Je voelt aan alles dat Bram de komende tijden zo veel ervaring op heeft gedaan dat hij door kan stoten naar de jeugdtop in Nederland.

Hannah (5,5 uit 9, 8ste plaats)

In ronde 1 had Hannah een eenvoudige partij. Haar tegenstander liet de koningsaanval onverstoord over zich heen komen en werd prozaïsch mat gezet door Hannah.

De mooiste partij van het toernooi was tegen de latere nummer 2. Hannah verloor in ronde 3, maar de partij werd bij de spektakelprijzen wel in het zonnetje gezet als één van de eervolle vermeldingen. Hannah kwam tegen Anumitra een toren achter maar ontwikkelde een erg gevaarlijk initiatief. Lang speelde Hannah uitstekend en één keer had ze zelfs kans op de winst. Uiteindelijk verloor het initiatief haar kracht toen Hannah Lg4-h3 speelde. Er kwam geen tweede kans.

In deze stelling speelde Hannah 20… Td8 met het idee om gebruik te maken van de dame op d1 om e5-e4 te spelen. Ten eerste heb je dan de penning op het paard op f3, maar e4 ruimt ook veld e5 voor het paard op c6. Daarentegen kan wit tegenkansen langs de b-lijn ontwikkelen. In deze stelling zou 20… Tg8 trouwens hetzelfde idee in de stelling brengen. Er dreigt dan direct 21… e4 22. dxe4 Dxd1 23. Tfxd1 Lxf3, want nu heb je niet alleen met de penning op het paard te maken maar ook met de penning over de g-lijn. Wit speelde 21. c5?! Beter is proberen het paard te ontpennen met 21. Tb1 en Db3 (tegenaanval op b7). De engine geeft overigens 21. Te1 met betere stelling voor wit. Na 21… Df6! wordt de stelling van wit echt precair. Wit reageerde verkeerd met 22. De2 en nu had Hannah met met 22… Tg8 een winnende stelling kunnen bereiken.

Het is een plaatje: alle stukken van zwart werken mee met de aanval en er dreigt naast Lxf3 ook e4 en Pe5, bijvoorbeeld 23. Kh1 (om uit de penning te gaan) 23… Dg6 (dreigt de koning met Dh5+ weer terug te jagen naar de penning over de g-lijn) 24. g3 (om met de koning het paard op f3 te dekken) 24… Dh5+ 25. Kg2 e4 (daar komt hij!) 26. dxe4 Pe5 en de witte stelling stort in. Een prachtig voorbeeld van penningen die er voor zorgen dat de witte stukken de koning niet meer kunnen helpen. In plaats daarvan speelde Hannah 22… Dg7 23. Thd1 Lh3? en nu kreeg wit net de tijd om de verdediging op orde te brengen met 24. Pe1

De tweede dag van het NK was reuze gezellig. Onze jeugd heeft het gezellig et de andere deelnemers op het NK. Het gaat ook goed: Hannah heeft 3,5 uit 6 en Bram en Sarah 3 uit 6. 

Bram won zijn laatste partij vandaag. Een enorm interessant eindspel van sterk paard tegen zwakke loper.

hoe komt zwart verder na Kf2-g2?

Na afloop hebben we er nog lang naar gekeken, maar nog geen sluitende winstweg gevonden als wit niet zijn pion op c4 had weggegeven.

de deelnemers aan het NK

Hannah speelde vandaag op de topborden. De eerste ronde tegen Sarah Barbier ging uitstekend. De tweede ronde kwam ze moeilijk te staan, maar wist de remisehaven te bereiken. De eindstelling is nog interessant genoeg overigens. In de laatste ronde van de dag verloor ze van Anika, de Nederlands Kampioen E-categorie in 2022.

Sarah heeft een top toernooi. Ze vecht in alle partijen vol overtuiging en hoewel ze in al die partijen eigenlijk objectief verloren komt te staan weet ze toch ook elke keer weer terug te komen. In ronde 4 won ze van Maria. Er was een verliespartij in ronde 5, waar ze echter wel heel goed weerstand wist te bieden in het eindspel. En in de laatste ronde het succes van het toernooi. De sympathieke en sterke Emma ten Caat wordt verslagen na een goede partij. Met 3 uit 6 heeft ze een behoorlijke plusscore.

Analyse en voorbereiding tussen de ronden

Er is nog veel meer te vertellen over het NK, maar dat is voor later. Eén ding toch: vanmiddag hebben we een bezoek gebracht aan de naald van Rijswijk: een plek waar in 1697 het Vrede van Rijswijk is gesloten tussen Frankrijk en de Grote Alliantie (waaronder Engeland en Nederland). In het prachtige park waar Don Bosco ook is gesitueerd, zijn in de Tweede Wereldoorlog V2’s gelanceerd. Een historisch plekje om de schaken. 

Vandaag is het NK in Rijswijk begonnen. We zijn er met drie jeugdspelers vanuit Ten Boer. De eerste dag was prachtig. De sfeer en het weer zijn prachtig. Hannah en Sarah komen hun vriendinnen van de NK’s van de afgelopen jaren tegen en hebben veel plezier met elkaar. Bram geniet met volle teugen van het schaken.

de Nosbo dames mogen tegen en naast elkaar schaken in ronde 1

In de eerste ronde wonnen Hannah en Sarah. Hannah won snel en duidelijk. Koning op h1, pion op h2 en Hannah een loper op g2 (gedekt) en f2. Sarah had het moeilijker en verloor een stuk. Maar op taaiheid kwam ze terug. En won in het eindspel. Bram speelde in een c3 Siciliaan ok, maar maakte een verkeerde inschatting bij een ruil. Na afloop gaf hij zelf de goede voortzetting aan.

Bram in ronde 2

In ronde 2 speelde Hannah een aanvalspartij tegen Melody Zhang. Er waren wat verbeteringen mogelijk, maar het was helemaal haar stelling. Lekker aanvallen. Dat werd een groot succes, revanche voor het NK vorig jaar. Bram won wel overtuigend. In de opening wist wit niet wat te doen en Bram kwam steeds sterker te staan toen wit te veel tempo’s verloor. Sarah mocht tegen de Nederlands Kampioen E uit 2022. Ze verloor in de opening een toren, maar kwam terug en had kunnen winnen in deze stelling:

Hier is niet veel aan de hand als Anika 24… De8 had gespeeld pm veld g7 te dekken. Ze speelde echter 24… Kh8 en na 25. Dh6+ Ke8 26. Dxh7 dreigt er mat. Zwart kan zich nog redden maar speelde 26… Db7?! en nu speelde Sarah helaas 27. Lxd8 terwijl 27. Dg8+ Kd7 28. Dxf7+ Pe7 29. Dxe7+ Kc6 30 Dxe6+ een gewonnen stelling had opgeleverd.

in ronde 2 mochten Sarah, Imara en Hannah weer naast elkaar

Bram speelde in de laatste ronde van de dag tegen een een jongen die begon te schaken met een spiegelende zonnebril op. Misschien was hij bang dat Bram in zijn ogen zijn gedachten kon lezen. De stelling kwam al snel in het eindspel, waarin Bram, waarbij Bram een pion voor stond. De tegenstander had door dat het serieus werd en de zonnebril moest alsnog af. Het eindspel was nog erg ingewikkeld, maar Bram wist het te winnen.

Bram in de laatste ronde. Even later kwam de jongen terug met spiegelende zonnebril

Sarah moest weer verdedigen nadat ze een stuk kwijt was geraakt. Dat deed ze uitstekend. Eindspelen liggen Sarah wel. Ze kwam ook in een theoretische remise stelling tegen met een pion op g6, toren op h7, koning op h6 (wit) en een koning op 8, toren op f8 (zwart). Dit eindspel is remise als zwart de toren op de onderste rij houdt. Ook Tf1 is ok. Sarah liet zich echter toch beetnemen, helaas. Wel een uitstekende verdediging en een goed eindspel. Als het zo door gaat, zal Sarah morgen weer punten gaan scoren. De fighting spirit is er in elk geval.

De partij van de dag was van Hannah. Een enorm gevecht op bord 3. In het begin ging het niet goed, maar Hannah bleef de aanval zoeken. En in deze stelling, die we later tot na de laatste ronde nog samen met Ted Barendse aan het analyseren waren, had Hannah terug kunnen komen

Hannah is enorm teruggekomen en speelt met 21… Df6 een enorm sterke zet. De penning op het witte paard is permanent en er dreigt 22… e4. Daarom speelde de tegenstandster 22. De2 maar nu had zwart een winnende stelling gehad na 22… Tg8. Er dreigt 23… Lxf3. Hannah speelde echter 22… Dg7  en nu zaten we na 23. Tfd1 te kijken naar 23… Tg8 met het idee 24. Tab1 e4? (24… Lh5 is waarschijnlijk gelijk) 24. dxe4 Pe5 25. Db2. De mooiste varianten rolden over het bord. De engine geeft echter 25. Db5 als winnend. Hannah speelde het anders, schaakte nog met enorme taaiheid maar verloor uiteindelijk. Wat mij betreft de spectaculairste partij van vandaag.

de analyse met Ted Barendse, Hannah en Sarah

Met 2 uit 3 doen Bram en Hannah het uitstekend. Ook Sarah kan terugkijken op enorm goede schaakpartijen. Maar het toernooi is nog lang en het is vooral hoe goed je het deze drie dagen volhoudt wat bepaalt waar je eindigt. Ga zo door alle drie in elk geval! 

Gisteren was het weer een drukke schaakmiddag in Hoogkerk. De locatie leent zich uitstekend voor gemeenschappelijke toernooien van de Friese en Noordelijke Schaakbond. Geen parkeerproblematiek, vanuit Friesland goed te bereiken, vriendelijk en meedenkende zaalhouders. Indertijd toch uitstekend geregeld door toenmalige jeugdleider Marjet.

het podium in de G-categorie

Gisteren twee toernooien: de Jeugd Club Competitie van de Nosbo en het pupillenkampioenschap van de Nosbo. Toen we de toernooikalender in september met de jeugdleiders opstelden leek dat een uitstekend idee. De pupillen zo laat mogelijk in het seizoen, zodat nieuwkomers in de jonge leeftijden alvast wat ervaring opdoen in het toernooicircuit en de ouders jeugd dan niet samen met het E-team kampioenschap omdat dan de E-spelers dan niet mee kunnen doen met de JCC D. Het blijkt echter dat we een buitengewoon talentvolle F- en G-lichting hebben in de Nosbo. En ook Olav Schuls van de Matadoren in de H-categorie lijkt een talent buitencategorie te kunnen worden. Al met al bleek er een groot aantal spelers in de FGH-categorie te spelen die ook mee had kunnen doen met de JCC D-categorie.

Tijdens het toernooi waren er gratis ijsjes

Als je echter een planning hebt gemaakt kun je er niet zo kort voor een toernooi nog mee schuiven. Dat geeft onduidelijkheid dus het is begrijpelijk dat het niet meer veranderd kon worden.

D-team

Het D-team speelde met Hannah, Sarah, Imre en Timo. Het team voldeed aan de verwachtingen met enkele individuele successen. Timo won meteen in ronde 1 en later scoorde hij ook nog een keer. Hij houdt veel van aanvallen en vergeet wel eens zijn verdediging. Indrukwekkend was zijn partij tegen Vigo die hij uiteindelijk wel verloor, maar waar hij in het eindspel een enorme kans om te winnen had. Hij speelde de partij erg goed. Ook tegen Mehran stond hij na de opening een stuk voor en bood hij uitstekend partij.

Sarah verraste gisteren. Ze verloor op een verschrikkelijke manier in de eerste ronde. En dat was aanleiding om de knop in haar hoofd om te zetten. Ze speelde erg geconcentreerd én wilskrachtig. Met enkele bijzondere resultaten. Zo won ze verrassend van Viaan in ronde 3. Viaan stond gewonnen maar liet zich door een aftrekaanval verrassen en daarna maakte ze het hardhandig af. De volgende ronde speelde ze haar beste partij van de middag tegen Imara. Imara stond een pion voor, maar met tegengestelde rokades kon het alle kanten opgaan. Imara had op een gegeven moment weinig tijd over en verloor een stuk in de tijdnood. Twee enorme scalpen. Haar niveau hield Sarah vast ook al ontglipten haar in de laatste partij toch een paar onnauwkeurigheden waardoor ze zich met remise, na taaie verdediging, tevreden moest stellen.

de langste en laatste partij van de middag was ook van Sarah

Hannah had een erg wisselend toernooi. Haar talent is ontegenzeggelijk. Gisteren had ze last van overconcentratie waardoor ze soms momenten van schaakblindheid had. Zo kwam ze verloren te staan in de eerste partij, kwam op karakter weer terug om met één te snelle paniekzet de winst weg te geven. In ronde 6 reageerde ze met de tweede zet in haar berekende variant op h2-h3 waardoor wit zomaar de loper op g4 kon pakken. Maar er waren ook uitstekende momenten, zoals bij haar winst op Dylan Roersma, die ze in een vliegende aanval versloeg.

Aan het eind van de rit stond het team waar het hoorde, zevende, geen NK-ticket. Ook bijzonder: in alle matches haalden we minimaal één bordpunt. Het probleem was het behalen van meer dan twee bordpunten in één match.

FGH-kampioenschap

Vijf van onze pupillen streden gisteren om de plekken voor het pupillenkampioenschap in Spijkenisse in juni. Lieke en Joris in de F-categorie, Bram en Thijmen in de G-categorie en Thijs in de H-categorie. 

Ik heb weinig meegekregen van het FGH-kampioenschap. Door de vele aanmeldingen was de zaal waarin ze speelden eigenlijk te klein en kon publiek ook niet op een verantwoorde manier meekijken. Misschien ook maar beter: al die bezorgde ouders en jeugdleiders die zich er mee zouden kunnen gaan bemoeien.

Thijs deed het naar behoren. Hij begon met drie verliespartijen, maar won daarna de volgende drie… Nou ja winnen: ééntje eindigde in pat nadat hij wel mat had gezet maar beiden het niet zagen en het bij de volgende zet opeens pat bleek te staan. 

Thijmen noteert zijn partijen al

Bram en Thijmen zijn verreweg de besten in de G-categorie bij de Nosbo. Bram had alleen van Thijmen tegenstand op weg naar de titel. Thijmen won ook al zijn andere partijen. Een koningskoppel! Goed gedaan beiden. 

In de F-categorie hoopte Joris op een NK-ticket. Het werd hem net niet. In ronde 2 verloor hij van Besher, maar de echte klap was het mat waarmee Hannah Urban Joris in gelijke stelling mee verraste. Hannah was sowieso scherp gisteren en Joris en Nout Schrijvers waar daar slachtoffer van. Joris revancheerde zich nog wel uitstekend met een prachtige winstpartij tegen Theo Kudernac in de laatste ronde. Ook zijn partij tegen Besher schrijnt erg goed te zijn geweest.

Lieke haalde ook 4 uit 7. Ze speelde een prachtige partij tegen Hannah. Eén van de weinige partijen die ik heb bekeken. Tegen Tobias stond ze verloren, maar kon ze opeens mat zetten. En in de laatste ronde won ze doordat haar tegenstander was weggegaan. 

de barragepartij in een lege grote zaal

Nu bleek 4 uit 7 niet genoeg voor de titel. Haar vriendin Hannah scoorde even veel en ze moesten daarom een barrage partij tegen elkaar spelen. Het werd een kwalitatief uitstekend partij. En ook bijzonder: de dames lieten zien hoe snelschaken moet. Rustig en je tijd goed gebruiken! Lieke had zeker de nodige kansen om te winnen, maar uiteindelijk bleek Hannah handiger in het eindspel. De c-pion ging naar de overkant en promoveerde toen Lieke nog maar luttele seconden had. Een leerzaam moment volgde: als een pion promoveert moet de zet afgemaakt worden voordat de klok wordt ingedrukt. Dat gebeurde nu niet en eigenlijk mag dat niet: het is onreglementair. Nu ging Lieke door de vlag en had ze verloren. Even ter verduidelijking: Hannah won de partij terecht. Ze stond aan het eind gewoon gewonnen. En is daarmee de terechte kampioen! Voor Lieke wat sneu, maar we gaan een vrijplaats voor haar aanvragen.

Al met al was het toernooi weer uitstekend georganiseerd door Martijn, Roland, Ronald en Sake Jan. De kleine zaal zat wel wat te vol, maar met de lerende jeugdcommissie komt dat een volgende keer goed! Bedankt in elk geval voor de organisatie!

Elisa verrast opnieuw en eindigt op de zesde plek op het NK

Elisa in de laatste ronde (foto Harry Gielen)

Na zes lange schaakdagen mocht Elisa het vandaag opnieuw tegen een topper opnemen. Begon ze in het toernooi met tegenstanders met een rating van 1600 en 1500, de laatste dagen gaat het omhoog. In ronde 5 tegen Katja (1650+), gisteren tegen Isafara (1750+) en vandaag tegen Dana (1850). En vandaag bleek wel het zwaarste examen. Omdat Dana met winst nog kans had om een barrage om de titel af te dwingen, moest ze wel doorgaan in een tamelijk gelijk eindspel. Het drama was op bord 1 waar Nirupa een uitstekende partij tegen Isafara speelde en op een gegeven moment een dame en een toren voor stond, maar door zenuwen overmand alles weggaf en daarmee Isafara kampioen van Nederland maakte. De hoop was dat Dana haar pogingen om te winnen op zou geven, maar dat was niet zo. Als allerlaatste van alle groepen speelden Dana en Elisa nog door. Elisa moest nauwkeurig verdedigen ondanks een pion meer, omdat er veel tactische grappen in de stelling zaten. Uiteindelijk, na 5 uur en een kwartier, berustte de bijzonder aardige Dana in remise. Voor Elisa voelde het als een overwinning.

Tegenstandster Dana (foto Ilja Kalle)

Toen de rookwolken waren opgetrokken bleek Elisa zesde van Nederland te zijn geworden in de Bm-categorie. Gelijk met Dagmar die in de laatste ronde won en de Nosbo als bond ook meer kleur gaf in vergelijking met de andere bonden. Als we het over de ‘paarden-meisjes’ (zoals ze in de wandelgangen werden genoemd) hebben: bewonderingswaardig was de prestatie van Carlijn die met een stralend humeur door het toernooi ging en bijna Nederlands Kampioen bij de C-meisjes was geworden. Een unicum voor Schiermonnikoog! Ze speelde prachtig aanvallend schaak.

Roelof en Yulia kijken toe bij de aanvang van de laatste ronde (foto Ilja Kalle)

1. e4 c6 2. d4 d5 3. exd5 cxd5 4. Pf3 Pc6 5. Pe5

11… Kf8 12. Ld4 Pe7 13. Le2 

In deze stelling geeft de engine een optie die ik niet zou overwegen. Zwart kan met 13… b5 een pion offeren die hij in betere stelling terugwint: 14. Lxb5 Lxd4 15. cxd4 (na 15. Dxd4 kan de loper op b5 geslagen worden) 15… Db7 16. Le2 Dxb2 en opeens is alle harmonie uit de witte stelling. Korte rokade kan niet vanwege het paard op d2. Als wit het paard dekt met 17. Dd1 volgt 17… Dxd4.

15. Pb3 Lc2

Een stevige beslissing. Ten eerste knap dat Elisa het idee heeft gevonden. Ten tweede: er vindt een gedwongen afruil plaats die wit het loperpaar oplevert en dus kansen in het eindspel. Waarschijnlijk was 15… Lxd4 beter.
16. Pxc5 Lxa4 17. Pd7+ Lxd7 18. Lxb6 h5! 

19. a4 f6! 

20. exf6 gxf6 21. Ld4 Kf7 22. Tf3 Pf5 23. Lf2 Tcg8 24. Ld3

24… Lc6! 

27. Kf2 Te4 28. g3 h4!

Weer de goede zet om de andere toren actief te maken. Na wits antwoord wint zwart zelfs geforceerd een pion op b2.
29. Kg2 hxg3 30. hxg3 Te2 31. Tf2 Txf2+ 32. Kxf2 Th2+ 33. Kf3 Txb2 34. Th1

In tijdnood mist Elisa hier een kansje. Na 34… Lxa4 35. Th6 gaat de pion op f6 verloren maar kan zwart met 35… Lc2 de pion op f5 dekken. Wellicht dat zwart dan meer kansen krijgt met de a-pion. Overigens heeft wit wel zetten als g4 en c4 om het zwarte spel te ondermijnen. De stelling is complex ondanks de ongelijke lopers. Er zijn veel tactische wendingen mogelijk, bijvoorbeeld 34… Lxa4 35. Th7+ Ke6? 36. Lc5 dreigt mat op e7. Na 36… d4 heeft zwart echter mogelijkheid om te ontsnappen.
34… Kg7 35. a5 Ta2 36. Te1 Kf7 37. Th1 

37… Txa5 38. Th6 Ld7 39. Txf6+ Ke7 40. Th6 Tb5 41. Th8 a5 42. Ta8 Kd6 43. Ke3 Kc6 44. Le5

Elisa heeft haar koning naar c6 gebracht en haar loper staat passief op d7. Zwart moet echt goed oppassen dat er geen tactisch grapje in komt te zitten. Tekenend is dat de engine op de live overdracht aangaf dat de beste zet voor zwart 44… d5+ is waardoor er meer ruimte voor de zwarte koning komt.
44… Tc5 45. Ld4 Tb5 46. Kd3 Kd6 47. Kc2 Kc6 48. Ta7 

Ik keek ondertussen met Harry Gielen naar de partij in de zaal en ik vroeg mezelf af of zwart niet de loper van wit kan opsluiten met 48… Lc8. Ik denk dat het niks oplevert, maar wellicht is het wel een idee om 48… Le8 te spelen. Naast 49. Ta8 Kd7 met het opsluiten van de witte toren is er ook de mogelijkheid om de witte loper via h5 en f3 naar e4 te brengen waar hij veel actiever is en ten tweede ook eventuele tactische wendingen van wit op de zwarte koning moeilijker maakt.  

48… Kc7 49. Le5+ Kc6 50. Lf6 Tc5 51. Ld8 Tc4 52. Lxa5 Ta4 53. Kb3 Te4 54. Ta8 

54… d4 

Deze manoeuvre deed me beseffen dat Elisa met 54… Te3 een heel mooie kans zou hebben gehad. De pion op g3 is aangevallen en als wit 55. Tg8 doet komt daar opeens 55… d4 als een duveltje uit de doos met de dreiging van Le6+. 56. Tg6+ Kb5 57. Lb4 geeft opeens een enorm verborgen kans: de d-pion kan doorlopen met 57… Le6+ 58. Kc2 Te2+

59. Kd1 (59. Kd3 Lc4+ 60. Kxd4 Te4# is zelfs mat) 59… d3 en de dreiging 60… Lb3+ en 61… d2+ beslist. Een wonderschoon voorbeeld hoe gevaarlijk deze eindspelen kunnen zijn. Wat een harmonie tussen de zwarte stukken opeens. Maar goed, er zitten ongetwijfeld verbeteringen in de variant en het is ook bijna onmogelijk om de variant te vinden.

55. cxd4 Txd4 56. Th8 Td3+ 57. Kc4 

Een gemeen trucje. Als zwart de pion op g3 slaat komt 57… Txg3 58. Th6+. Elisa is alert en speelt:
57… Td6 58. Lc3 Tg6 59. Le1 Te6 60. Lf2 Te2 61. Ld4 Te4 62. Kc3 Te6 63. Tg8 Th6 64. Tg7 Te6 65. Tg5 Th6 66. Tg7 Te6 67. Le5 Th6 68. Kb4 Te6 69. Tf7 Tg6 70. Th7

Een laatste truc: na 70… Txg3 komt 71. Th6+ met loperwinst. Gelukkig ziet Elisa het, ook nog na 5 uur en een kwartier schaken. Dana biedt na haar 71ste zet remise aan.

70… Te6 71. Tg7 1/2-1/2